Dismas en Hestas

Nederlands > De personages > Bijbelse personages > Dismas en Hestas

Rol

Jesjoea Ha-Notsri wordt aan het kruis gehangen in gezelschap van Dismas en Hestas. Hestas zingt een schor, onzinnig liedje, iets over druiven. Af en toe schudt hij zijn getulbande hoofd om de vliegen weg te jagen. Dismas lijdt het ergst van de drie, hij klauwt zijn nagels in de uiteinden van de dwarsbalk en houdt het hoofd naar Jesjoea's paal gewend. «Stilte aan paal twee!». In hun vijfde lijdensuur krijgen de drie te drinken, om nadien door de beul te worden afgemaakt met een speer.

Achtergrond

In de evangelieën van het Nieuwe Testament (Mattheus, Marcus, Lucas en Johannes) worden de misdadigers, die samen met Jezus gekruisigd worden, niet bij name genoemd. Hoe kent Boelgakov ze dan? Dat komt omdat er méér evangelieën bestaan dan deze die in het Nieuwe Testament zijn opgenomen.

De aartsbisschop van Alexandrië maakte in 367 een onderscheid tussen «door God geïnspireerde evangelieën» en zogenaamde «apocriefe evangelieën». Zijn lijst met door God geïnspireerde bijbelboeken komt overeen met het Nieuwe Testament zoals wij dat nu kennen. De meeste apocriefe teksten mochten niet meer worden gelezen.

Er zijn apocriefe evangelieën bekend van Judas, Thomas, Nicodemus, Philippus, Bartholomeus en nog veel méér, zelfs van Maria Magdalena. Dat laatste is onder de bredere aandacht gekomen door de Da Vinci Code van Dan Brown.

In het Evangelie van Nicodemus, ook wel de Handelingen van Pilatus genoemd omdat het zich concentreert op de lijdensweg van Jezus, worden de twee mede-veroordeelden wel gespecifieerd. In Boek IX:5 zegt Pilatus: «Uw natie heeft U veroordeeld. Daarom heb ik afgekondigd dat U eerst gegeseld zal worden en daarna aan het kruis gehangen in de tuin naar waar u gebracht zal worden en Dysmas en Gestas de twee misdadigers zullen samen met U gekruisigd worden.»

Het Evangelie van Nicodemus kan u hier downloaden

Volgens de traditie was Dismas, die aan de rechterzijde van Jezus hing, de goede moordenaar. Hij kreeg berouw en vervoegde Jezus in de hemel. Hestas daarentegen bleef God lasteren en belandde in de hel. Het typische Russisch orthodoxe kruis herinnert daaraan. Het heeft onderaan een tweede, schuine dwarsbalk. Die staat voor de twee misdadigers die bij de kruisiging links en rechts van Jezus Christus hingen. Links de moordenaar die Jezus tot het laatst bleef bespotten en verloren ging en rechts de rover die om vergeving vroeg en behouden bleef.



Deze pagina delen |